Nowy numer 32/2020 Archiwum

Centrum oporu przy Sercu

Kościół pw. NSPJ w Gdyni to miejsce wpisane w ostatnie 70 lat historii miasta. Posługiwał tu ks. Hilary Jastak, niezłomny gdyński kapłan, a wewnątrz znajdują się pamiątki po masakrze robotników w grudniu 1970 roku.

Początki parafii są związane z budową miasta. W 1926 r. wyłączono ówczesną Gdynię z obrębu parafii oksywskiej i utworzono z niej parafię tytularną pod wezwaniem NMP Królowej Polski. Już przed wojną w centrum miasta zbudowano maleńki kościółek pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa, który miał zapewnić opiekę duchową dla rosnącej grupy mieszkańców.

W czasie działań wojennych kościół został zniszczony. Odbudowano go w 1948 r. i erygowano ponownie parafię. Już wówczas liczyła ona ponad 24 tys. wiernych i była największa w diecezji chełmińskiej. W 1949 r. proboszczem parafii NSPJ został ks. Jastak. W 1956 r. rozpoczął budowę nowej świątyni, by sprostać potrzebom wspólnoty. W trudnych czas komunizmu kapłan musiał zmagać się z trudnościami mnożonymi przez władzę, był nawet aresztowany.

Ostatecznie działacze partyjni zgodzili się zaakceptować projekt świątyni, w której zaplanowali stworzenie... teatru robotniczego, gdy chrześcijaństwo zostanie pokonane przez „siły postępu”. W 1966 r. nastąpiła konsekracja świątyni. Przez wiele lat pozostawała ona pod pasterską opieką ks. Hilarego. Był to niezwykły kapłan, który zapisał się w historii miasta. Urodził się w 1914 r. w Kościerzynie. Po zdaniu matury w 1934 r. podjął naukę w Seminarium Duchownym w Pelplinie, którą przerwał wybuch II wojny światowej. Studia ukończył w Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie, święcenia kapłańskie otrzymał 7 czerwca 1941 roku.

W Goszczynie koło Grójca zasilił szeregi Armii Krajowej i został kapłanem tego okręgu, niosąc pomoc duchową partyzantom. W lutym 1946 r. wrócił na Wybrzeże, do Gdyni, i pozostałą część życia związał z parafią w centrum miasta. 17 grudnia 1970 r. na ulicach Gdyni polała się krew, życie straciło wielu niewinnych ludzi – portowców, stoczniowców, uczniów gdyńskich szkół. Parafia Najświętszego Serca Pana Jezusa stała się oazą dla rodzin zabitych i rannych. 20 grudnia 1970 r. ks. Jastak odprawił niedzielną Mszę św. w intencji poległych. 10 lat później Polacy znów wystąpili przeciwko komunistycznej władzy.

17 sierpnia gdyński kapłan odprawił pierwszą Mszę św. na terenie zakładu pracy w PRL. Ksiądz Jastak przez całe życie podkreślał swoje kaszubskie pochodzenie i pielęgnował kulturę regionu. W społeczności gdyńskich Kaszubów kapłan cieszył się wielkim szacunkiem. Nazywano go często królem Kaszubów – to określenie zarezerwowane było do tej pory jedynie dla Antoniego Abrahama. W 1991 r. został wyróżniony tytułem Honorowego Obywatela Gdyni. W tym samym roku założył Fundację Pomocy Stypendialnej dla młodzieży z Pomorza, która przez kilkanaście lat swojej działalności pomogła w kształceniu dziesiątków uczniów i studentów, głównie z Kaszub. Legendarny gdyński kapłan zmarł 17 stycznia 2000 roku.

Gdyńska świątynia, dzieło życia ks. Jastaka, wyróżnia się niezwykłą architekturą. Bryła kościoła nawiązuje do gdyńskiego modernizmu i do międzywojennej idei wzniesienia w centrum miasta bazyliki morskiej. Jest to również wotum na milenium chrztu Polski. Ostatnie prace budowlane zakończyły się w 1981 r. oddaniem wieży i zawieszeniem dzwonu – jest to najwyższa wieża kościelna w Gdyni. Budynek ma formę halową z pięknymi mozaikami i witrażowymi oknami. W jednej z kaplic umieszczono „relikwie” gdyńskiego powstania robotników w 1970 roku. Są tu m.in. drzwi, na których niesiono ciało zastrzelonego Zbyszka Godlewskiego (w słynnej balladzie nazwanego Jankiem Wiśniewskim).

Gdyńska świątynia słynie również ze wspaniałego instrumentu. To spełnienie marzeń ks. Jastaka, który chciał wybudować organy większe od oliwskich. W 1980 r. na nowo skonstruowanym instrumencie zainaugurowano Letni Cykl Koncertów Organowych, który odbywał się przez wiele następnych lat. Organy podzielone są na dwie sekcje: główną – na chórze muzycznym – o 88 głosach (6300 piszczałek) oraz mniejszą – w prezbiterium – o 14 głosach (1091 piszczałek). Łącznie mają 102 głosy i 7391 piszczałek. Organy kościoła Najświętszego Serca Pana Jezusa w Gdyni są pomnikiem polskiego budownictwa organowego okresu PRL. Są największym instrumentem zbudowanym w kraju w tym okresie.


Zapraszamy

Parafia Najświętszego Serca Pana Jezusa

ul. Armii Krajowej 46, 81-365 Gdynia

Msze św.: pon.–sob.: kościół górny: 6.00, 6.45, 7.30, 8.15, 16.30, 18.00; niedz.: kościół górny: 7.00, 8.00, 9.30, 11.00, 12.30, 16.30, 18.00, 19.30; kościół dolny: 10.00, 12.00

Odpust: Uroczystość Najświętszego Serca Pana Jezusa

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Zobacz także

Dyskusja zakończona.

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama