Nowy numer 39/2020 Archiwum

U apostołów i Pani Łaskawej

W jednym z najstarszych kościołów Gdańska, którego patronami są święci Piotr i Paweł, znajduje się sanktuarium Matki Bożej ze Stanisławowa. To ukochana patronka tutejszej diaspory Ormian, która odprawia tu liturgie w języku ojczystym.

Kościół Świętych Piotra i Pawła w Gdańsku przy ul. Żabi Kruk jest historyczną farą Starego Przedmieścia. Zbudowany został w latach 1393–1516 i należy do grupy największych kościołów gotyckich w Gdańsku. Już w roku 1436 przy świątyni powstała szkoła parafialna, znana z dobrego poziomu nauczania i ciesząca się dużą popularnością aż do początków XX wieku.

W roku 1456 biskup kujawski erygował tu samodzielną parafię. Wśród proboszczów wyróżniali się wybitni przedstawiciele nauki, znani humaniści i teolodzy. Byli to m.in. Tidemann Giese, przyjaciel i doradca Mikołaja Kopernika, późniejszy biskup chełmiński, Maurycy Ferber, dyplomata, również wyniesiony do godności biskupiej, czy Bartłomiej Nigrinus, pedagog oraz inicjator dialogu ekumenicznego.

Protestanci i Ormianie

Świątynia w 1577 r. przeszła w ręce luteran, w 1590 r. – kalwinów, od 1622 r. aż do końca II wojny światowej pełniła funkcję głównego zboru kalwińskiego. Kalwini usunęli część wyposażenia, w 1769 r. oddzielili prezbiterium od korpusu nawowego emporą z organami, tworząc w prezbiterium „kościół komunijny”, a w korpusie nawowym – „wielki kościół” z centralnie umieszczonym ołtarzem.

W 1807 r. świątynia została zbombardowana przez wojska napoleońskie i przez kilka następnych lat służyła jako magazyn siana i słomy. Od 1820 r. obiekt pełnił funkcję kościoła gminy kalwińskiej, po 1848 r. czasowo były tutaj także odprawiane Msze Kościoła polskokatolickiego. W 1945 r. świątynia została w dużym stopniu zniszczona – zburzono górną partię wieży oraz część dachów i szczytów. W 1946 i 1947 r., w wyniku osłabienia konstrukcji, zawaliła się część filarów, pociągając za sobą sklepienia nawy południowej. W pierwszych latach powojennych świątynię przejęły komunistyczne władze Polski.

W 1958 r. Kościół rzymskokatolicki odzyskał ją w użytkowanie i przekazał wiernym obrządku ormiańsko-katolickiego. Przy świątyni ustanowiono rektorat – stanowisko rektora objął ks. prał. Kazimierz Filipiak ze Stanisławowa, który przystąpił do odbudowy. Prace te trwają nieprzerwanie do dziś. Przyjazd ks. Filipiaka do Gdańska to także początek powojennej wspólnoty Ormian na Wybrzeżu. On sam Ormianinem nie był nawet z pochodzenia, ale na Kresach pracował w parafii ormiańskiej i obrządek ormiańskokatolicki był mu najbliższy. Dziś misję ks. Filipaka kontynuuje ks. prał. Cezary Annusewicz, proboszcz parafii.

– Na ormiańskie Msze św. przychodzi od kilkudziesięciu do kilkuset Ormian. Msze odprawiane są kilka razy w roku. Najważniejsze to te z okazji Epifanii, w rocznicę rzezi Ormian dokonanej przez Turków 24 kwietnia oraz w maju, w rocznicę koronacji cudownego obrazu Matki Bożej Łaskawej – mówi kapłan.

Płacząca Pani

Ksiądz Filipiak wprowadził do gdańskiego kościoła niezwykły obraz, który udało mu się ukryć przed Rosjanami i wywieźć do Polski, a który stanowił przed wojną wyposażenie stanisławowskiego kościoła. To kopia słynącego łaskami obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej, otaczanej na Kresach szczególnym kultem. Cudowny wizerunek MB Łaskawej, koronowany w 1937 r., namalowany został temperą na płótnie rozpiętym na sosnowej desce.

W kronikach kościoła odnotowano, że powstał na życzenie pisarza gminy ormiańskiej w Stanisławowie, który potem, modląc się przed tym obrazem, został wyleczony ze ślepoty. Wkrótce inni ludzie zaczęli doświadczać niezwykłych łask i tak w powszechnej opinii wiernych stanisławowski wizerunek dorównywał jasnogórskiemu. Do 1883 r. zanotowano 738 cudów potwierdzonych przez abp. Mikołaja Isakowicza – głównie dotyczyły one wyleczenia ze ślepoty i chorób oczu. Modlitwy przed obrazem i Msze św. odprawiane na prośby wiernych wyprosiły zwycięstwo oręża polskiego w czasie inwazji bolszewickiej w 1918 roku.

– Jej wizerunek to tzw. obraz płaczący. Płacz Matki Bożej obserwowano wielokrotnie, zwykle zapowiadał upadek obyczajów w naszej ojczyźnie, zwłaszcza w czasach saskich. 18 maja 1996 r. miały miejsce obchody 60. rocznicy koronacji obrazu. Na pamiątkę cudu „płaczącego obrazu” 21 sierpnia każdego roku mamy tu błogosławieństwo relikwiarzem z tuwalnią Łez Matki Bożej – mówi ks. Annusewicz.


Zapraszamy

Parafia pw. Świętych Piotra i Pawła

Sanktuarium Matki Bożej Łaskawej

ul. Żabi Kruk 3

80-822 Gdańsk

www.piotripawel.diecezja.gda.pl

Msze św.: pon.–sob.: 7.30, 17.30 niedz.: 8.00, 10.30, 12.00, 16.00.

Odpust: 29 czerwca.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Zobacz także

Dyskusja zakończona.

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama