Nowy numer 42/2019 Archiwum

Domina Maris jak arka na wzgórzu

Modernistyczny kościół pw. MB Częstochowskiej w Gdyni-Oksywiu, należący do rzymskokatolickiej parafii wojskowej Marynarki Wojennej RP, zyskał tzw. błękitną tarczę. Świątynia, związana ściśle z morską historią Gdyni i Polski, została wpisana do rejestru zabytków.

Parafia wojskowa MW RP, Komenda Portu Wojennego w Gdyni oraz miasto Gdynia zorganizowały w czwartek 21 marca ceremonię związaną z decyzją Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku o wprowadzeniu świątyni do wojewódzkiego rejestru zabytków pod nr. A-1964. W uroczystości wzięli udział Agnieszka Kowalska, pomorski konserwator zabytków, i Marek Stępa, naczelnik Wydziału Architektury i Ochrony Zabytków UM w Gdyni. Spotkanie poprowadził ks. kmdr Zbigniew Rećko, proboszcz kościoła, a o oprawę muzyczną zadbała Orkiestra Dowództwa Marynarki Wojennej. Kościół garnizonowy Marynarki Wojennej Rzeczypospolitej Polskiej pw. Matki Boskiej Częstochowskiej w Gdyni-Oksywiu (Domina Maris) ma ogromne znaczenie symboliczne dla międzywojennej historii miasta. To jeden ze świadków odradzającej się Marynarki Wojennej II RP i budowy głównego portu wojennego w Gdyni-Oksywiu.

– Obiekt został zbudowany według projektu znanego architekta Mariana Lalewicza z 1932 roku. Budynek reprezentuje najwyższej klasy architekturę modernistyczną. Na uwagę zasługują też elementy wyposażenia świątyni nawiązujące do jej morskiego charakteru. To jedyny tak mocno związany z morską historią Polski kościół – mówi A. Kowalska.

Świątynia strzegąca portu

W 1924 r. Gdynia, która po zakończeniu wojny z Sowietami zaczęła dynamicznie się rozwijać jako „okno na świat” całej Polski, została siedzibą Komendy Portu Wojennego Marynarki Wojennej RP. Obiekt powstawał na uboczu miasta w dzielnicy Oksywie, na Kępie Oksywskiej, z dogodnymi warunkami żeglugowymi i strategicznymi. Założono też rzymskokatolicką parafię wojskową, która objęła zasięgiem tereny od Gdańska po Hel. – Marynarze, których przybywało do służby coraz więcej, wypełniali swoje zawodowe obowiązki, a w niedzielę stawiali się na Mszy św., by podziękować Opatrzności za opiekę. Ówczesny kościół św. Michała okazał się jednak z biegiem czasu zbyt mały, by zaspokajać duchowe potrzeby marynarzy. Tuż obok powstawało też duże marynarskie osiedle mieszkaniowe. Proboszcz parafii ks. Władysław Miegoń podjął więc starania o budowę własnego kościoła garnizonowego – mówi ks. kmdr Rećko, dziekan dekanatu MW RP i proboszcz zabytkowej świątyni. Inicjatywę budowy kościoła od samego początku gorąco popierał adm. Józef Unrug, dowódca floty, który stanął na czele Komitetu Wykonawczego Budowy Kościoła Garnizonowego. Do budowy świątyni dla polskich marynarzy przystąpiono w 1934 roku. W prace ks. Miegoń zaangażował prof. Lalewicza, po jego zwycięstwie w konkursie na koncepcję architektoniczną kościoła. Był to czołowy architekt polskiego modernizmu, a styl ten zdominował architekturę Gdyni.

– Lalewicz zaprojektował sąsiadujące z kościelnym terenem osiedle mieszkaniowe dla marynarzy. Tym samym był gwarantem jedności stylowej i powstania świątyni o wybitnych wartościach architektonicznych – mówi A. Kowalska. Na miejsce budowy wybrano lokalizację na wysokiej skarpie, z widokiem na miasto i port wojenny. Charakterystyczna bryła budynku, nawiązująca do klasycyzmu, stała się dominantą w krajobrazie Kępy Oksywskiej. Nowoczesny, modernistyczny charakter świątyni podkreśla jego konstrukcja, z wielkimi połaciami okien oświetlających wnętrze. Surowa i prosta forma dominuje we wnętrzu świątyni i jego skromnym wyposażeniu, które uwydatnia jej wojskowy i marynarski charakter. Dzięki takim decyzjom architekta kościół zyskał znakomitą akustykę, co jest rzadkością w obiektach sakralnych. Kościół został oddany do użytku latem 1939 r., w uroczystość Matki Bożej Królowej Polski i święto Wojska Polskiego.

« 1 2 »
oceń artykuł Pobieranie..

Zobacz także

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama