Nowy numer 42/2019 Archiwum

Wielkie dzieło mistrza Abrahama

Najcenniejszy i największy zabytek odbudowywanego od lat kościoła św. Jana odzyskał pełnię blasku. Czekał na to od 1945 roku.

Ołtarz główny kościoła św. Jana wygląda dziś tak samo jak 400 lat temu, kiedy modlili się przed nim gdańscy luteranie. To dzieło Abrahama van den Blocke, sławnego gdańskiego architekta i rzeźbiarza. Tego samego, który odmienił oblicze XVII-wiecznego Gdańska takimi dziełami jak Złota Brama, fontanna Neptuna czy Złota Kamieniczka. Van den Blocke otrzymał zlecenie od protestanckiej parafii św. Jana w 1599 roku. W ciągu 13 lat pracy w jego warsztacie powstało prawdziwe arcydzieło z piaskowca gotlandzkiego, wapienia i marmuru. Surowe i ciężkie w konstrukcji, oszczędne w kolorach – dominują szarości, czerń, niewiele złota i czerwieni – oraz protestanckie w przesłaniu i przedstawieniu scen związanych z życiem patrona świątyni św. Jana.

Pojawiają się na nim przedstawienia dwóch najważniejszych dla luteran sakramentów – chrztu św. i Komunii św. Są też sceny z życia św. Jana, z fotograficzną skrupulatnością wyryte w gotlandzkim kamieniu. – To potężny obiekt mający 12 metrów wysokości, dwustronny – mamy tu rewers i awers, materiał kamienny, nietypowy. Bardzo rzadko się to zdarza. Znane są niewielkie ołtarze kamienne w Niemczech, natomiast nie takiej wielkości – mówiła w czasie odsłonięcia ołtarza po renowacji Iwona Berent, kierownik prac konserwatorskich.

Ołtarz od momentu jego instalacji cały czas znajdował się w świątyni. Zbyt duży i ciężki nie nadawał się do ewakuacji w czasie II wojny światowej. W 1943 r. wykonano dla niego ochronną osłonę, ale dwa lata później zabytek poważnie ucierpiał – zawaliły się na niego sklepienia, a w czasie pożaru zwęgleniu uległy polichromie. Jego stan pogarszał się przez kilkadziesiąt lat po wojnie, kiedy kościół był nieczynny.

Prace konserwatorskie rozpoczęto na początku lat 90. XX wieku. Dziś, zdaniem konserwator, z niemal stuprocentową pewnością można powiedzieć, że ołtarz po renowacji wygląda tak, jak wyglądał w 1612 r., kiedy go zainstalowano. Renowacja kosztowała 390 tys. zł i była możliwa dzięki pieniądzom unijnym. Kościół św. Jana jest siedzibą Nadbałtyckiego Centrum Kultury, miejscem koncertów i wystaw. W niedziele i święta spełnia funkcje sakralne, będąc miejscem sprawowania Mszy św. przez ks. Krzysztofa Niedałtowskiego, archidiecezjalnego duszpasterza środowisk twórczych, a także oo. dominikanów, którzy korzystają ze świątyni z uwagi na zamkniętą bazylikę św. Mikołaja.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Zobacz także

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama