Nowy numer 24/2021 Archiwum

Parafia błogosławionego

Przed II wojną światową kościół św. Stanisława Biskupa i Męczennika był wyspą polskości w Wolnym Mieście, związaną z życiem i wojenną ofiarą pierwszego proboszcza. Od 1945 r. przez ćwierć wieku wierni z gdańskiego Wrzeszcza walczyli o zwrot świątyni na cele duszpasterskie.

Historia wspólnoty z al. Legionów to dwa różne okresy w historii Gdańska i Polski. Wspólnym mianownikiem są dla nich trudne lata systemów totalitarnych – niemieckiego hitleryzmu i polskiego komunizmu. Losy świątyni są związane z jej budynkiem, który miał zgoła inne przeznaczenie. Powstał ok. 1910 r. jako… ujeżdżalnia koni w znajdujących się tu koszarach telegrafistów. Po zakończeniu I wojny światowej i utworzeniu Wolnego Miasta Gdańska obiekt zdemilitaryzowano i przekazano pod zarząd Komisariatu Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej.

Na początku lat 20. XX w. narodził się pomysł powstania świątyni – kościoła, w którym Polacy będą gospodarzami. Pusty budynek konnej hali wraz z przyległym domem oddano do dyspozycji katolików. W 1924 r., staraniem Towarzystwa Budowy Kościołów Polskich w Gdańsku, pod kierownictwem inż. arch. Czesława Świałkowskiego zaadaptowano go na kościół. Utworzenie parafii powierzono ks. Bronisławowi Komorowskiemu, Polakowi, kapłanowi diecezji gdańskiej. W okresie przedwojennym wybudowano wieżę, chór, wyposażono organy, ołtarz główny i dwa boczne. W 10. rocznicę otwarcia świątyni odbyła się jej konsekracja, której dokonał bp Edward O’Rourke, biskup gdański. Do 1932 r. był to jedyny kościół pełniący funkcję ośrodka polskiego życia religijnego w WMG, m.in. działało przy nim polonijne Towarzystwo Śpiewacze św. Cecylii, a na pobliskim boisku grali piłkarze polskiej Gedanii. Już wczesnym rankiem 1 września 1939 r. aresztowano ks. Komorowskiego. Razem z innymi Polakami trafił do obozu koncentracyjnego Stutt- hof, gdzie został rozstrzelany w 1940 roku. Hitlerowcy budynek zarekwirowali i zamienili na halę samochodową. Część wyposażenia kościoła i plebanii zniszczono, część rozdzielono do innych kościołów. Przy likwidacji wyposażenia miał być obecny ówczesny dziekan, proboszcz Gwiazdy Morza w Sopocie ks. Paweł Schutz, który uratował część przedwojennego wyposażenia. – Do 1972 r. z Sopotu i innych miejsc powróciły m.in. komplet szat liturgicznych, Mszał ofiarowany ks. Komorowskiemu, figury św. Antoniego, Matki Bożej, relikwiarz bł. Bronisławy oraz marmurowa tablica pamiątkowa. Dziś można je oglądać w kościele i sali tradycji parafii, gdzie przygotowaliśmy multimedialną wystawę o naszym błogosławionym proboszczu – mówi ks. kan. Zbigniew Cichon, proboszcz parafii. Po zakończeniu wojny kościół nie został zwrócony katolikom, nadal mieścił garaże i warsztaty wojskowe, a po 1956 r. – halę warsztatową Gdańskiego Przedsiębiorstwa Transportu Budownictwa. Biskup Edmund Nowicki, ówczesny ordynariusz gdański, rozpoczął starania o odzyskanie kościoła. Wyznaczył do tego ks. Andrzeja Rurarza, który zaangażował w nią przedwojenną Polonię WMG. Pisano petycje, zbierano podpisy, odwiedzano partyjnych dygnitarzy. Ostatecznie w 1972 r. zwrócono Kościołowi zdewastowaną świątynię, poświęconą ponownie przez bp. Lecha Kaczmarka, kolejnego biskupa gdańskiego. Dzisiejsza parafia św. Stanisława to ponad 8 tys. wiernych i kilkanaście wspólnot. Od 1974 r. działa schola Gloria, która jest jedną z najstarszych grup duszpasterskich w parafii. Została założona przez s. Jankantę SAC, która od samego początku jest jej opiekunką i mentorką. Ksiądz Łukasz Grelewicz, wikariusz parafii, prowadzi m.in. grupy młodzieżowe i wspólnotę modlitewno-ewangelizacyjną Moria. Działają też: Akcja Katolicka, KSM „Semper Fidelis” czy ministranci i lektorzy, prowadzeni przez ks. Wojciecha Szornaka. – Z uwagi na sytuację epidemiczną musieliśmy zrezygnować ze spotkań, ale życie parafii toczy się nadal. Cały czas odbywają się liturgie, nawet zwiększyliśmy ich liczbę, by wierni mogli uczestniczyć w nich zgodnie z przepisami sanitarnymi. Sporo wydarzeń odbyło się w wersji online. W czasie pandemii odbył się koncert zorganizowany przez IPN, były też wydarzenia związane z duszpasterstwem młodzieży – wylicza proboszcz.

Zapraszamy

Parafia pw. św. Stanisława Biskupa i Męczennika al. Legionów 13, 80-444 Gdańsk; www.stanislawbiskup.pl. Porządek Mszy św.: niedz.: 6.30, 8.00, 9.30, 10.15, 11.00, 11.45, 12.30, 18.00; pon.–sob.: 7.00, 8.00, 18.00. Odpust: 8 maja.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Zobacz także

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama