W siedzibie Instytutu Pamięci Narodowej w Gdańsku odbył się w piątek 6 lutego briefing prasowy poświęcony planom i działaniom IPN na nadchodzący rok. - To będzie rok intensywnej pracy i ważnych rocznic - zapowiada Marek Szymaniak, dyrektor gdańskiej instytucji.
Spotkanie z mediami otworzył dyrektor oddziału M. Szymaniak, który przedstawił główne kierunki aktywności instytucji w tym roku. - To będzie rok bardzo intensywnej pracy, zarówno w sferze edukacyjnej, naukowej, jak i upamiętniania bohaterów i wydarzeń. Chcemy, by nasze działania realnie wpływały na świadomość historyczną i były trwałym elementem lokalnej pamięci - zaznaczył dyrektor IPN Gdańsk.
Jednym z najważniejszych tematów briefingu była 80. rocznica obecności 5 Wileńskiej Brygady Armii Krajowej na Pomorzu. Jak zapowiedział M. Szymaniak, IPN w Gdańsku przygotował szeroki, całoroczny program działań, obejmujący inicjatywy edukacyjne, naukowe i upamiętnieniowe. - Chcemy na trwałe zakorzenić w świadomości społecznej bohaterów 5 Wileńskiej Brygady AK oraz ich heroiczną walkę o niepodległy byt naszej ojczyzny - podkreślił.
W kontekście tej rocznicy oraz 75. rocznicy zamordowania mjr. Zygmunta Szendzielarza "Łupaszki" zaprezentowano okolicznościowy kalendarz, przygotowany przez gdański oddział IPN. Publikacja zawiera fotografie związane z obecnością żołnierzy "Łupaszki" na Pomorzu, a także zdjęcia z uroczystości pogrzebowych Danuty Siedzikówny "Inki" i Feliksa Selmanowicza "Zagończyka", które odbyły się w Gdańsku 10 lat temu. Podkreślono, że 10. rocznica pogrzebu "Inki" i "Zagończyka" będzie jednym z kluczowych elementów tegorocznych działań IPN Gdańsk. Wydarzeniom będzie towarzyszył też pierwszy ogólnopolski zjazd szkół noszących imię Danuty Siedzikówny "Inki".
O inicjatywach związanych z innymi rocznicami mówiła Katarzyna Lisiecka, naczelnik Oddziałowego Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa w Gdańsku. Szczególnie zwróciła uwagę m.in. na 45. rocznicę wprowadzenia stanu wojennego. - W 2026 r. planujemy remont upamiętnienia Antoniego Browarczyka, najmłodszej ofiary zbrodni komunistycznych w okresie stanu wojennego na Targu Rakowym w Gdańsku - zapowiedziała. - To wyjątkowe miejsce pamięci, które wymaga prac konserwatorskich, aby mogło godnie pełnić swoją funkcję - dodała.
Podczas briefingu zaprezentowała również album dokumentujący upamiętnienia przygotowane przez gdański oddział IPN w ciągu ostatnich 10 lat. - To podsumowanie dekady naszej pracy w przestrzeni publicznej i dowód na to, jak konsekwentnie budujemy lokalną mapę pamięci - podkreśliła.
Plany naukowe i wydawnicze przedstawił dr Daniel Czerwiński, naczelnik Oddziałowego Biura Badań Historycznych w Gdańsku. Centralnym punktem zapowiedzi była konferencja naukowa poświęcona wileńskiemu podziemiu niepodległościowemu. - Chcemy zorganizować konferencję, która z jednej strony podsumuje to, co już wiemy na temat działalności wileńskiego podziemia, a z drugiej pokaże je na tle innych organizacji niepodległościowych - mówił. - Konferencja pt. "Walka 5 Wileńskiej Brygady Armii Krajowej na Pomorzu na tle dziejów powojennego podziemia niepodległościowego" odbywać się będzie 21-22 maja.
Zapowiedziano także rozwój działalności wydawniczej oddziału. Kontynuowana będzie seria "Ludzie opozycji", która zostanie rozszerzona o nowe cykle - "Ludzie władzy" oraz "Ludzie Kościoła". Równolegle kontynuowana ma być seria "Niezwykłe historie zwykłych obiektów".
O działaniach IPN związanych z 100. rocznicą nadania praw miejskich Gdyni mówił Krzysztof Drażba z Biura Edukacji Narodowej IPN w Gdańsku. - Z tej okazji przygotowaliśmy specjalną wystawę z efektem trójwymiarowym, która pokaże historię miasta i portu w nowoczesnej, atrakcyjnej formie - zaznaczył. Wernisaż wystawy "Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia" odbędzie się 10 lutego o godz. 14 na pl. Wolnej Ukrainy w Gdyni. IPN Gdańsk jest oficjalnym partnerem obchodów jubileuszu miasta.
Na zakończenie briefingu M. Szymaniak poinformował o kolejnych inicjatywach związanych z 80. rocznicą działalności 5 Wileńskiej Brygady AK. - Prowadzimy prace nad filmem dokumentalnym, którego premiera planowana jest na sierpień - zapowiedział. - Równolegle pracujemy nad utworzeniem symbolicznego grobu Zdzisława Badochy "Żelaznego" na cmentarzu garnizonowym w Gdańsku - dodał.