• facebook
  • Newsletter
  • rss
  • Na cztery ręce z Benedyktem XVI

    ks. Filip Krauze

    |

    Gość Gdański 40/2013

    dodane 03.10.2013 00:00

    „Pieśń nowa człowieka nowego” może śmiało pretendować do miana „sumy teologiczno-muzycznej” – współczesnego podręcznika teologii muzyki. Monumentalne dzieło powstało z inspiracji myślą papieża muzyka.

    Miał bł. Jan Paweł II kremówki po maturze i spływy kajakowe ze studentami. Ojciec święty Benedykt XVI nie rozstaje się z fortepianem. Papież Franciszek zdążył już rozsławić po świecie papamobile Renault 4. Być może tyle z poszczególnych pontyfikatów zapamiętają konsumenci kultury masowej. Anegdotyczność postaci następców św. Piotra jest jednak błogosławieństwem. Ukazuje ona w migawkowym skrócie te cechy poszczególnych pontyfikatów, które za każdym razem ożywiają w Kościele zdolność do odpowiedzi na znaki czasu i potrzeby poszczególnych grup wiernych. Bycie w jednej osobie teologiem i znawcą dziedziny pozateologicznej daje niepowtarzalną szansę na budowanie mostów pomiędzy myślą chrześcijańską a zastaną kulturą.

    Tak było w przypadku uczniów starożytnych szkół filozoficznych, którzy przyjąwszy chrześcijaństwo stali się znakomitymi apologetami. Tak jest też w przypadku papieża seniora Benedykta, który wyznał, że muzyka była dla niego zawsze pokrzepieniem i radością, że „to Bóg tchnął sztukę w ludzkie dusze”. Ksiądz dr hab. Jacek Bramorski ma w swoim życiorysie podobną historię. Na długo zanim został profesorem Akademii Muzycznej im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku, był jej studentem, doskonaląc grę na wiolonczeli. Jako utalentowany muzyk wstąpił do Gdańskiego Seminarium Duchownego. Po studiach z zakresu teologii moralnej na „Angelicum” w Rzymie objął stanowisko rektora swego macierzystego seminarium, a następnie rektora Gdańskiego Archidiecezjalnego Kolegium Teologicznego w Gdyni. „Pieśń nowa człowieka nowego” stanowi wypadkową tych doświadczeń naukowych, podbudowanych bogatą bibliografią – około setki samych pozycji autorstwa Ratzingera/Benedykta, nie mówiąc już o kilkuset innych źródłach – dokumentach Kościoła i literaturze specjalistycznej.

    Temat publikacji – „Teologiczno-moralne aspekty muzyki w świetle myśli Josepha Ratzingera – Benedykta XVI” – prezentowany jest z wielką konsekwencją i kompletnością. Traktat składa się z pięciu rozdziałów. Prezentacja rozpoczyna się od antycznej teorii etosu muzycznego. Idea połączenia duszy człowieka z kosmosem za pomocą muzyki to właśnie, zdaniem autora, rozstrzygający moment kształtowania się myśli greckiej. Kryteria rytmu i harmonii przestały być wówczas domeną sztuki – zastosowano je do religii, etyki i całej praktyki życia. Czytelnik rozmiłowany w Piśmie Świętym odnajdzie w dziele analizę biblijnej koncepcji muzyki w Starym i Nowym Testamencie. To właśnie z Apokalipsy św. Jana i listów Pawłowych został zaczerpnięty tytuł „Pieśń nowa człowieka nowego”. Dzieło zawiera również rys historyczny teologiczno-moralnej refleksji nad muzyką oraz omówienie podstawowych kierunków współczesnej teologii muzyki. Autor rysuje panoramę zagadnienia – od starożytnych gnostyków i Ojców Kościoła aż po odnowę podjętą na Soborze Watykańskim II; od muzyki w aspekcie dzieła stworzenia aż po jej sens eschatologiczny. Nietrudno dostrzec w codziennej praktyce duszpasterskiej związki muzyki i liturgii.

    Ale czy zdajemy sobie także sprawę, że muzyka może być językiem nowej ewangelizacji i znakiem jedności Kościoła? W ostatnim rozdziale, zatytułowanym „Teologia muzyki wobec współczesnych wyzwań kulturowo-moralnych”, odnajdziemy wiele zagadnień, które poruszał przed dziesięciu laty w swoich publikacjach ksiądz dr Stanisław Zięba („Bóg w życiu wielkich kompozytorów”; „Wpływ muzyki na psychikę człowieka”). Dobrze, że powracają one w formie zaktualizowanej i usystematyzowanej, wsparte myślą papieża muzyka. Ksiądz Bramorski analizuje kwestie współczesnego kryzysu sztuki sakralnej, muzycznej inkulturacji wiary i zagrożeń teologicznego sensu muzyki. W końcu stawia również pytania o chrześcijański etos artysty muzyka jako człowieka powołanego przez dar talentu do kontemplacji piękna i świadectwa nowego życia w Chrystusie. Autor zaprasza w ten sposób czytelnika do odkrycia własnej „via pulchritudinis” – drogi piękna, splecionej z drogami dobra i prawdy Ks. Jacek Bramorski. Pieśń nowa człowieka nowego. Teologiczno-moralne aspekty muzyki w świetle myśli Josepha Ratzingera – Benedykta XVI. Akademia Muzyczna im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku. Gdańsk 2012, s. 512.

    «« | « | 1 | » | »»
    oceń artykuł

    Zobacz także

    , aby komentować lub podaj nazwę wyświetlaną
    Gość

      Reklama

      Zapisane na później

      Pobieranie listy

      Reklama

      przewiń w dół